KWIN_WAYLAND(1) راهنمای پارچ لینوکس KWIN_WAYLAND(1)

kwin_wayland - مدیر پنجره و کامپوزیتور Wayland برای محیط KDE Plasma

kwin_wayland [گزینه‌ها] [برنامه‌ها...]

kwin_wayland مدیر پنجره رسمی و سرور نمایش مبتنی بر پروتکل Wayland برای محیط رومیزی KDE Plasma است. در معماری وی‌لند، برخلاف سیستم سنتی پنجره X11، کامپوزیتور مستقیماً به عنوان سرور نمایش، مدیر پنجره و ترکیب‌کننده تصویر عمل می‌کند.

برنامه kwin_wayland مسئولیت مدیریت پنجره‌ها، چینش و موقعیت‌یابی آن‌ها، مدیریت ورودی‌ها (صفحه‌کلید، ماوس، تاچ‌پد)، جلوه‌های گرافیکی و بصری رومیزی، چندسکویی خروجی‌ها و پشتیبانی از مانیتورهای متعدد را بر عهده دارد. همچنین از طریق سازوکار Xwayland، امکان اجرای شفاف و روان برنامه‌های سنتی X11 را در بستر وی‌لند فراهم می‌سازد.

علاوه بر اجرای مستقیم روی سخت‌افزار از طریق درایورهای DRM/KMS، این برنامه قابلیت اجرا به‌صورت تودرتو (Nested) درون نشست‌های دیگر X11 یا Wayland را جهت اهداف توسعه، آزمایش و عیب‌یابی دارد.

راه‌اندازی سرور Xwayland به‌صورت بدون ریشه (Rootless) برای پشتیبانی از برنامه‌های مبتنی بر X11.
تعیین نام سوکت وی‌لند برای گوش فرا دادن به ارتباطات کلاینت‌ها. در صورت مشخص نشدن، نام پیش‌فرض wayland-0 استفاده می‌شود.
استفاده از یک توصیف‌گر فایل (File Descriptor) از پیش باز شده برای سوکت وی‌لند به جای ایجاد سوکت جدید.
--xwayland-fd توصیف‌گر
تعیین توصیف‌گر فایل باز برای اتصال به سرور Xwayland.
--xwayland-display نمایشگر
تعیین شناسه نمایشگر X11 که سرور Xwayland روی آن اجرا می‌شود (مانند :1).
--xwayland-xauthority مسیر_فایل
تعیین مسیر فایل Xauthority برای اعتبارسنجی و احراز هویت در سرور Xwayland.
جایگزینی مدیر پنجره فعال فعلی با این نسخه.
غیرفعال‌سازی قفل صفحه داخلی و عدم اجرای سرویس محافظ صفحه.
اجرای نشست از ابتدا در حالت قفل بودن صفحه.
غیرفعال‌سازی یکپارچگی با سرویس فعالیت‌های کی‌دی‌ای (KActivities).
غیرفعال‌سازی تمامی میان‌برهای عمومی صفحه‌کلید در سطح سیستم.
بسته شدن و خروج خودکار kwin_wayland به محض پایان یافتن اجرای برنامه نشست مشخص‌شده.
تعیین برنامه سرور روش ورودی (Input Method) جهت راه‌اندازی همزمان با کامپوزیتور.

استفاده از بک‌اند مدیریت مستقیم رندرینگ (Direct Rendering Manager / KMS) برای اجرای مستقیم روی سخت‌افزار گرافیکی لینوکس.
اجرای کامپوزیتور در حالت تودرتو و به‌صورت یک پنجره در نشست میزبان موجود.
تعیین نام نمایشگر X11 در زمان اجرای تودرتو در بستر پلتفرم X11 (مانند :0).
تعیین سوکت نمایشگر وی‌لند در زمان اجرای تودرتو در بستر سرور وی‌لند میزبان.
تعیین عرض پنجره در حالت تودرتو بر حسب پیکسل (مقدار پیش‌فرض: 1024).
تعیین ارتفاع پنجره در حالت تودرتو بر حسب پیکسل (مقدار پیش‌فرض: 768).
تعیین ضریب مقیاس‌بندی خروجی تصویر (HiDPI).
تعیین تعداد خروجی‌های مجازی شبیه‌سازی‌شده.
استفاده از بک‌اند فریم‌بافر لینوکس برای رندر تصویر.
تعیین مسیر فایل دستگاه فریم‌بافر (مقدار پیش‌فرض: /dev/fb0).
استفاده از بک‌اند فریم‌بافر مجازی در حافظه بدون نیاز به نمایشگر فیزیکی.
فعال‌سازی صریح کتابخانه libinput جهت پردازش رویدادهای ورودی ماوس، کیبورد و لمس.

تعیین حداکثر تعداد مجاز کرش و بازنشانی مجدد قبل از خروج کامل برنامه.
نمایش راهنمای گزینه‌های خط فرمان و خروج.
نمایش اطلاعات نسخه و خروج.
نمایش اطلاعات توسعه‌دهندگان و نویسندگان برنامه.
نمایش اطلاعات مجوز انتشار نرم‌افزار.

نام سوکت سرور وی‌لند جاری (معمولاً wayland-0).
شناسه نمایشگر سرور X11 یا Xwayland برای اتصال برنامه‌های قدیمی‌تر.
مسیر فایل کلیدهای دسترسی امنیتی X11.
پلتفرم لایه انتزاعی گرافیک کیوت. مقدار wayland برنامه‌های کیوت را وادار به اتصال مستقیم به وی‌لند و مقدار xcb آن‌ها را به سمت سرور X11/Xwayland هدایت می‌کند.
شمارنده داخلی تعداد دفعات راه‌اندازی مجدد خودکار پس از بروز خطا.
در صورت تنظیم بر روی مقدار 1, تمامی پیام‌ها و پروتکل‌های مبادله‌شده وی‌لند در خروجی استاندارد ثبت می‌شوند.

راه‌اندازی کامپوزیتور وی‌لند با پشتیبانی از برنامه‌های X11:

kwin_wayland --xwayland

اجرای نشست تودرتو درون یک پنجره با اندازه مشخص برای آزمایش:

kwin_wayland --windowed --width 1280 --height 720

اجرای تودرتو در وی‌لند با تعیین نام سوکت اختصاصی و راه‌اندازی خودکار ترمینال:

kwin_wayland --socket wayland-1 --exit-with-session konsole

kwin_x11(1), startplasma-wayland(1), plasma-session(1), Xwayland(1), wayland-info(1)

مستندات برخط پروژه کی‌دی‌ای: https://community.kde.org/KWin/Wayland و https://kde.org

تیم توسعه‌دهندگان KWin و جامعه KDE Plasma.

ترجمه شده برای پروژه صفحات راهنمای پارچ لینوکس.

2026-10-08 KDE Plasma