DOSBOX(1) General Commands Manual DOSBOX(1)

dosbox - یک شبیه‌ساز x86/DOS به همراه صدا و تصویر

dosbox [-fullscreen] [-startmapper] [-noautoexec] [-securemode] [-userconf] [-scaler scaler] [-forcescaler scaler] [-conf configfile] [-lang langfile] [file] [-c command] [-exit] [-machine machinetype]

dosbox -version

dosbox -editconf program

dosbox -opencaptures program

dosbox -printconf

dosbox -eraseconf

dosbox -resetconf

dosbox -erasemapper

dosbox -resetmapper

این صفحهٔ راهنما به طور خلاصه dosbox، یک شبیه‌ساز x86/DOS را شرح می‌دهد.

آرگومان اختیاری file باید یک فایل اجرایی DOS یا یک دایرکتوری باشد. اگر یک فایل اجرایی dos باشد (.com .exe .bat)، برنامه به طور خودکار اجرا خواهد شد. اگر یک دایرکتوری باشد، یک نشست DOS با مونت شدن دایرکتوری به عنوان C:\ اجرا خواهد شد.

برای مشاهدهٔ مقدمه عبارت INTRO را در داخل dosbox وارد کنید.

خلاصه‌ای از گزینه‌ها در زیر آورده شده است.

اجرای dosbox در حالت تمام‌صفحه.
اجرای نگاشت‌کننده کلید داخلی هنگام راه‌اندازی dosbox. می‌توانید از آن برای تغییر کلیدهایی که dosbox استفاده می‌کند بهره ببرید.
از بخش [autoexec] فایل پیکربندی بارگذاری‌شده صرف‌نظر می‌کند.
مشابه -noautoexec، اما دستور config.com -securemode را به انتهای AUTOEXEC.BAT اضافه می‌کند (که به نوبه خود هرگونه تغییر در نحوهٔ مونت شدن درایوها را در داخل dosbox غیرفعال می‌سازد).
فایل پیکربندی واقع در ~/.dosbox را بارگذاری می‌کند. می‌تواند با گزینهٔ -conf ترکیب شود.
از مقیاس‌دهندهٔ گرافیکی مشخص‌شده توسط scaler استفاده می‌کند. برای مقیاس‌دهنده‌های موجود به فایل پیکربندی مراجعه کنید.
مشابه پارامتر -scaler است، اما تلاش می‌کند استفاده از مقیاس‌دهندهٔ مشخص‌شده را اجباری کند، حتی اگر اندازه مناسب نباشد.
دستور مشخص‌شدهٔ command را پیش از اجرای file اجرا می‌کند. می‌توان چندین دستور را مشخص کرد. البته هر command باید با -c آغاز شود. یک دستور می‌تواند: یک برنامهٔ داخلی، یک دستور DOS یا یک فایل اجرایی در یک درایو مونت‌شده باشد.
اجرای dosbox با گزینه‌های مشخص‌شده در configfile. این فایل دارای بخشی است که می‌توانید دستورات مورد نظر خود را برای اجرا در هنگام راه‌اندازی در آن قرار دهید. چندین configfile می‌توانند در خط فرمان مشخص شوند.
اجرای dosbox با زبان مشخص‌شده در langfile.
dosbox پس از پایان برنامهٔ DOS مشخص‌شده توسط file بسته خواهد شد.
تنظیم dosbox برای شبیه‌سازی نوع خاصی از ماشین. گزینه‌های معتبر عبارتند از: hercules, cga, tandy, pcjr, ega, vgaonly, svga_s3(default), svga_et3000, svga_et4000, svga_paradise, vesa_nolfb, vesa_oldvbe. نوع ماشین بر کارت گرافیک و کارت‌های صدای در دسترس تأثیرگذار است.
اطلاعات نسخه را نمایش داده و خارج می‌شود. برای رابط‌های کاربری (frontend) مفید است.
برنامهٔ program را با فایل پیکربندی به عنوان اولین پارامتر فراخوانی می‌کند. می‌توانید این دستور را بیش از یک بار مشخص کنید. در این صورت اگر برنامهٔ نخست اجرا نشود، به سراغ program دوم می‌رود.
برنامهٔ program را با مسیر پوشهٔ ضبط‌ها به عنوان اولین پارامتر فراخوانی می‌کند.
مسیر فایل پیکربندی پیش‌فرض را چاپ می‌کند.
فایل پیکربندی پیش‌فرض را حذف می‌کند.
فایل نگاشت پیکربندی‌شده در فایل پیکربندی پیش‌فرض اولیه را حذف می‌کند.

dosbox از بیشتر دستورات DOS موجود در command.com پشتیبانی می‌کند. افزون بر این، دستورات اضافی زیر نیز در دسترس هستند:

MOUNT [-t type] [-size size] driveletter sourcedirectory [-ioctl] [-usecd number] [-label drivelabel] [-freesize freesize]

MOUNT -cd

MOUNT -u driveletter

برنامه‌ای برای مونت کردن دایرکتوری‌های محلی به عنوان درایو در داخل dosbox.

حرف درایو در داخل dosbox (مانند C).
دایرکتوری محلی که می‌خواهید درون dosbox داشته باشید.
نوع دایرکتوری مونت‌شده. موارد پشتیبانی‌شده: dir (استاندارد)، floppy، cdrom.
اندازهٔ درایو را تنظیم می‌کند. برای جزئیات به مثال‌های موجود در README مراجعه کنید.
میزان فضای خالی در دسترس روی یک درایو را به مگابایت تنظیم می‌کند. این نسخهٔ ساده‌تری از -size است.
نام درایو را روی drivelabel تنظیم می‌کند. در برخی سیستم‌ها در صورتی که برچسب دیسک نوری به درستی خوانده نشود مورد نیاز است. زمانی مفید است که یک برنامه نتواند cdrom خود را پیدا کند. اگر برچسبی مشخص نکنید و هیچ پشتیبانی سطح پایینی انتخاب نشده باشد (-usecd # یا -ioctl/aspi):

برای win32: برچسب از «Real Drive» استخراج می‌شود.

برای Linux: برچسب روی NO_LABEL تنظیم می‌شود.
اگر برچسبی را مشخص کنید، این برچسب تا زمانی که درایو مونت است حفظ خواهد شد. این مقدار به‌روزرسانی نخواهد شد!!
اجبار به استفاده از دستورات ioctl.
اجبار به استفاده از پشتیبانی cdrom مربوط به SDL برای درایو با شماره مشخص. number را می‌توان با -cd پیدا کرد.
نمایش تمام درایوهای cdrom شناسایی‌شده و شماره‌های آن‌ها. با -usecd استفاده می‌شود.
یک درایو مونت‌شده را آن‌مونت می‌کند. روی درایوهای مجازی (مانند Z:\) کار نمی‌کند.

مثال:

برای مونت کردن دایرکتوری /home/dos/dosgames به عنوان درایو C در dosbox:
mount c /home/dos/dosgames

نمایش مقدار حافظه آزاد

CONFIG -securemode

نوشتن پیکربندی یا تنظیمات زبان فعلی در file، که روی سیستم‌فایل محلی قرار دارد، نه در یک درایو مونت‌شده در dosbox.

انتقال dosbox به یک حالت امن‌تر. در این حالت دستورات داخلی MOUNT، IMGMOUNT و BOOT کار نخواهند کرد. همچنین در این حالت ایجاد یک configfile یا languagefile جدید امکان‌پذیر نیست. (هشدار: تنها با راه‌اندازی مجدد dosbox می‌توانید از این حالت خارج شوید.)

فایل پیکربندی تنظیمات گوناگون dosbox را کنترل می‌کند: مقدار حافظه شبیه‌سازی‌شده، کارت‌های صدای شبیه‌سازی‌شده و بسیاری موارد دیگر. افزون بر این، امکان دسترسی به AUTOEXEC.BAT را فراهم می‌کند.

فایل زبان تمام خروجی‌های قابل مشاهدهٔ دستورات داخلی و dos داخلی را کنترل می‌کند. برای اطلاعات بیشتر بخش فایل‌ها (FILES) را ببینید.

LOADFIX -f

برنامه‌ای برای کاهش میزان حافظهٔ در دسترس. برای برنامه‌های قدیمی که انتظار ندارند مقدار زیادی حافظه آزاد باشد مفید است.

[programname]
نام برنامه‌ای که پس از مصرف حافظه توسط loadfix اجرا می‌شود.
[parameters]
پارامترهای ارائه‌شده به فایل اجرایی programname.
میزان حافظه‌ای که باید مصرف شود (به کیلوبایت). به عنوان مثال -32، -64 یا -128
تمام حافظهٔ مصرف‌شده توسط loadfix را آزاد می‌کند.

وادار کردن dosbox به بازخوانی ساختار دایرکتوری. زمانی مفید است که چیزی را در یک درایو مونت‌شده در خارج از dosbox تغییر داده باشید. (ترکیب کلید CTRL-F4 نیز این کار را انجام می‌دهد!)

ابزاری برای مونت کردن ایمیج دیسک‌ها و ایمیج‌های CD‐ROM در dosbox.

برای نحو کامل و صحیح، فایل README برنامهٔ dosbox را بخوانید.

دستور Boot، ایمیج‌های فلاپی یا دیسک سخت را مستقل از شبیه‌سازی سیستم‌عامل ارائه‌شده توسط dosbox راه‌اندازی می‌کند. این کار به شما امکان می‌دهد فلاپی‌های راه‌انداز (booter) را اجرا کرده یا به سایر سیستم‌های عامل در داخل dosbox بوت کنید.

برای نحو کامل و صحیح، فایل README برنامهٔ dosbox را بخوانید.

لازم است شبکه‌سازی IPX را در فایل پیکربندی dosbox فعال کنید. تمام شبکه‌سازی IPX از طریق برنامهٔ داخلی dosbox به نام IPXNET مدیریت می‌شود. برای دریافت راهنما پیرامون شبکه‌سازی IPX از داخل dosbox، عبارت IPXNET HELP را تایپ کنید تا برنامه دستورات و مستندات مربوطه را فهرست کند.

برای نحو کامل و صحیح، فایل README برنامهٔ dosbox را بخوانید.

دستور Keyb می‌تواند چیدمان صفحه‌کلید و جدول کد (codepage) مورداستفاده در dosbox را تغییر دهد.

برای نحو کامل و صحیح، فایل README برنامهٔ dosbox را بخوانید.

فایل‌های پیکربندی و زبان از قالبی مشابه فایل‌های .ini ویندوز استفاده می‌کنند. اگر هیچ configfile در خط فرمان مشخص نشده باشد، فایلی با نام dosbox.conf (در صورت وجود در دایرکتوری جاری) به طور خودکار بارگذاری خواهد شد. اگر یک configfile در خط فرمان مشخص شده باشد، آن فایل به جای آن استفاده می‌شود. اگر هیچ فایل پیکربندی در دایرکتوری جاری مشخص یا یافت نشود، آنگاه dosbox فایلی را از ~/.dosbox/ بارگذاری خواهد کرد. در صورت عدم وجود فایلی، سعی خواهد کرد یکی ایجاد کند.

ورود به حالت تمام‌صفحه و بازگشت از آن.
مکث در شبیه‌سازی.
راه‌اندازی نگاشت‌کننده کلید (keymapper).
شروع/توقف ضبط ویدیو از صفحه نمایش.
تعویض ایمیج دیسک مونت‌شده (تنها همراه با imgmount استفاده می‌شود). به‌روزرسانی حافظهٔ موقت دایرکتوری برای همهٔ درایوها!
ذخیرهٔ یک تصویر از صفحه (png).
شروع/توقف ضبط خروجی صدا در یک فایل wave.
شروع/توقف ضبط دستورات OPL.
شروع/توقف ضبط دستورات خام MIDI.
کاهش فریم‌های نادیده‌گرفته‌شده (frameskip).
افزایش فریم‌های نادیده‌گرفته‌شده (frameskip).
بستن اجباری dosbox.
به دام انداختن/آزاد کردن ماوس.
کاهش سرعت شبیه‌سازی (افزایش چرخه‌های dosbox).
افزایش سرعت شبیه‌سازی (کاهش چرخه‌های dosbox).
آزادسازی سرعت (دکمه توربو).

این‌ها ترکیب‌های کلید پیش‌فرض هستند. می‌توان آن‌ها را در keymapper تغییر داد.

فایل‌های ذخیره/ضبط‌شده در current_directory/capture یافت می‌شوند (در configfile قابل تغییر است). دایرکتوری باید پیش از راه‌اندازی dosbox وجود داشته باشد، در غیر این صورت هیچ‌چیزی ذخیره/ضبط نخواهد شد!

نکته: به محض اینکه چرخه‌های dosbox را فراتر از حداکثر ظرفیت رایانه‌تان افزایش دهید، اثری مشابه با کاهش سرعت شبیه‌سازی ایجاد خواهد کرد. این حداکثر از یک رایانه تا رایانهٔ دیگر متفاوت خواهد بود و استانداردی وجود ندارد.

دستگاه سریع. حدس من Pentium-2 400+ است تا شبیه‌سازی مناسبی از بازی‌های نوشته‌شده برای یک ماشین 286 حاصل شود. برای بازی‌های حالت حفاظت‌شده (protected mode) یک ماشین 1 گیگاهرتزی توصیه می‌شود، اما انتظار نداشته باشید که سریع اجرا شوند!! حتماً بخش بعدی را در مورد نحوهٔ افزایش نسبی سرعت مطالعه کنید.

dosbox پردازنده، کارت‌های صدا و تصویر و برخی موارد دیگر را هم‌زمان شبیه‌سازی می‌کند. می‌توانید با استفاده از CTRL-F12 برنامهٔ dosbox را اورکلاک کنید، اما محدود به توان CPU واقعی خود خواهید بود. می‌توانید با ابزارهای گوناگون (مانند top) مشاهده کنید که CPU واقعی شما چه مقدار زمان آزاد دارد. به محض اینکه ۱۰۰٪ از زمان پردازندهٔ واقعی شما استفاده شود، هیچ راه دیگری برای افزایش سرعت dosbox وجود ندارد مگر اینکه بار پردازشی ایجادشده توسط بخش‌های غیر پردازشی dosbox را کاهش دهید.

بنابراین:

تمام برنامه‌ها را به جز dosbox ببندید.

برنامهٔ dosbox را اورکلاک کنید تا ۱۰۰٪ پردازندهٔ شما استفاده شود (CTRL-F12).

از آنجا که شبیه‌سازی VGA از نظر مصرف واقعی پردازنده بیشترین تقاضا را در dosbox دارد، از اینجا شروع می‌کنیم. تعداد فریم‌های نادیده‌گرفته‌شده (frameskip) را (با گام‌های یک‌تایی) با فشردن کلیدهای CTRL-F8 افزایش دهید. مصرف پردازنده باید کاهش یابد. یک گام به عقب برگردید و این کار را تا زمانی که بازی به اندازه کافی برایتان روان شود تکرار کنید. لطفاً توجه داشته باشید که این یک بده‌بستان است: آنچه را در روانی تصویر از دست می‌دهید، در سرعت به دست می‌آورید.

اگرچه امیدواریم روزی dosbox تقریباً تمام برنامه‌های ساخته‌شده برای رایانه‌های شخصی را اجرا کند... اما هنوز به آنجا نرسیده‌ایم. در حال حاضر، اجرای dosbox بر روی یک رایانهٔ ۱.۷ گیگاهرتزی تقریباً معادل یک رایانهٔ 386 با بسامد 25MHz است. اگرچه نگارش 0.60 پشتیبانی از «حالت حفاظت‌شده» (protected mode) را برای اجرای برنامه‌های پیچیده‌تر و جدیدتر اضافه کرده است، اما توجه داشته باشید که این پشتیبانی در مراحل اولیهٔ توسعه است و به هیچ وجه به اندازهٔ پشتیبانی از بازی‌های حالت واقعی (real-mode) پردازندهٔ 386 (یا قدیمی‌تر) کامل نیست. همچنین دقت کنید که بازی‌های «حالت حفاظت‌شده» به منابع بسیار بیشتری نیاز دارند و ممکن است برای اجرای درست آن‌ها در dosbox به پردازنده‌ای بسیار سریع‌تر نیاز داشته باشید.

همهٔ برنامه‌های DOS به درستی کار نمی‌کنند. dosbox در صورت بروز خطا بدون هشدار خارج خواهد شد.

فایل README در /usr/share/doc/dosbox

این صفحهٔ راهنما توسط Peter Veenstra <H.P.Veenstra@student.rug.nl> و James Oakley <jfunk@funktronics.ca> برای سیستم Debian نوشته شده است (اما ممکن است توسط دیگران نیز استفاده شود).

August 30, 2018