.TH ALEPH 1 "15 January 2026" "Web2C 2026"
.\"=====================================================================
.if t .ds TX \fRT\\h'-0.10m'\\v'0.17v'E\\v'-0.17v'\\h'-0.06m'X\fP
.if n .ds TX TeX
.\"=====================================================================
.SH "نام (NAME)"
aleph \- موتور TeX گسترش‌یافته با پشتیبانی از یونیکد و حروف‌چینی دوجهته
.SH "خلاصه دستور (SYNOPSIS)"
.B aleph
.RI [ options ]
.RI [ \fB&\fPformat ]
\h'.25' [ \fIfile\fP [ \fImore-input\fP ] \h'.5'|\h'.5' [ \fB\e\fP\fImore-input\fP ]
.\"=====================================================================
.SH "توضیحات (DESCRIPTION)"
حروف‌چین Aleph را روی
.IR file
اجرا می‌کند، که معمولاً
.IR file.dvi
را ایجاد می‌نماید. اگر آرگومان فایل پسوندی نداشته باشد، «.tex» به آن افزوده خواهد شد. برای جزئیات تجزیه خط فرمان،
.BR tex (1)
را ببینید.
.PP
توسعه فعال Aleph متوقف شده است؛ برای فعالیت‌های کنونی مرتبط با یونیکد و \*(TX، به Lua\*(TX مراجعه کنید. Aleph همچنان به‌منظور پشتیبانی از اسناد موجود، نگهداری و توزیع می‌شود.
.PP
ابزار Aleph در اصل همان موتور گسترش‌یافته \*(TX به نام Omega به همراه افزونه‌های
.BR etex (1)
است. Omega از دهه ۱۹۹۰ برای پشتیبانی از یونیکد و حروف‌چینی دوجهته توسعه یافت. برای پشتیبانی از این امکانات، فایل‌های «فرآیند ترجمه امگا» (\fI.otp\fR) را پیاده‌سازی می‌کند که به فایل‌های «فرآیند کامپایل‌شده امگا» (\fI.ocp\fR) کامپایل می‌شوند.
.PP
امگا، و در نتیجه Aleph، همچنین قالب‌های قلم گسترش‌یافته ویژه خود را دارد که مشابه قالب‌های \*(TX هستند: فایل‌های متریک امگا (\fI.ofm\fR) و قلم‌های مجازی امگا (\fI.ovf\fR)، به‌همراه معادل‌های انسان‌خوانای آن‌ها در قالب «فهرست ویژگی‌ها» (\fI.opl\fR و \fI.ovp\fR).
.\"=====================================================================
.SH "گزینه‌ها (OPTIONS)"
.BR tex (1)
را ببینید.
گزینه‌های \-enc، \-mltex، \-translate-file و \-8bit در Aleph وجود ندارند. هیچ گزینه اختصاصی برای Aleph وجود ندارد.
.\"=====================================================================
.SH "محیط (ENVIRONMENT)"
.BR tex (1)
را ببینید.
.\"=====================================================================
.SH "گزارش باگ‌ها (BUGS)"
.BR tex (1)
را ببینید.
.\"=====================================================================
.SH "فایل‌ها (FILES)"
.TP
.I $TEXMFMAIN/tex/plain/config/aleph.ini
فایل راه‌اندازی که فایل قالب Aleph، یعنی \fIaleph.fmt\fP را در \*(TX Live می‌سازد.
.\"=====================================================================
.SH "همچنین ببینید (SEE ALSO)"
.BR tex (1),
.BR luatex (1).
.br
.BR ofm2opl (1),
.BR opl2ofm (1),
.BR ovf2ovp (1),
.BR ovp2ovf (1).
.br
.BR otangle (1),
.BR odvicopy (1),
.BR odvitype (1).
.PP
صفحه بسته Aleph در CTAN: https://ctan.org/pkg/aleph
.br
صفحه بسته Omega در CTAN: https://ctan.org/pkg/omega
.PP
مسلماً این صفحه راهنما حداقل اطلاعات ممکن را در بر دارد. متأسفانه هیچ مستندات جامعی برای Omega یا Aleph وجود ندارد.
.PP
راهنماهای Web2c (https://tug.org/web2c) و Kpathsea (https://tug.org/kpathsea) اشارات کوتاهی به این برنامه‌ها و قالب‌های فایل دارند.
.PP
شاید مفیدتر از همه، تعدادی مقاله باشد که درباره توسعه و کاربرد آن‌ها در TUGboat منتشر شده است، بیشتر توسط John Plaice و Yannis Haralambous: https://tug.org/TUGboat.
.PP
به غیر از آن، از کدهای منبع استفاده کنید.
.\"=====================================================================
.SH "نویسندگان (AUTHORS)"
\*(TX توسط Donald E. Knuth ایجاد شد.
نویسندگان اصلی بهبودهای Aleph، آقایان John Plaice و Yannis Haralambous هستند، چرا که آنان پدیدآورندگان Omega بودند. افزونه‌های e\-\*(TX اساساً توسط Peter Breitenlohner نوشته شده و توسط Giuseppe Bilotta به Aleph افزوده شدند.
.PP
فهرست گفتگوی عمومی و گزارش باگ‌ها: https://lists.tug.org/tex-k